Historia Roja - poznaj Żołnierzy Wyklętych

Krzysztof Zalewski-Brejdygant i Wojciech Żołądkowicz

Historia Roja to pierwszy film fabularny o Żołnierzach Wyklętych. Prezentujemy nowych bohaterów polskiego kina, którzy jeszcze nigdy nie byli obecni na wielkim ekranie. Historia Roja w kinach od 4 marca.

Wiosna 1945 roku. 20-letni Mieczysław Dziemieszkiewicz, pseudonim "Rój", traci starszego brata, dowódcę oddziału Narodowych Sił Zbrojnych na Mazowszu, zamordowanego przez żołnierzy sowieckich. Wraca w rodzinne strony i wstępuje do Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. Jako dowódca oddziału partyzanckiego przez kolejnych 6 lat kontynuuje walkę o wolną Polskę z sowieckim okupantem, siejąc postrach wśród funkcjonariuszy UB i kolaborantów. Komunistyczne władze robią wszystko, aby namierzyć i zlikwidować "wroga władzy ludowej".

Prezentowałem już sylwetkę Mieczysława Dziemieszkiewicza, pseudonim "Rój", zagraną przez Krzysztofa Zalewskiego-Brejdyganta, o którym opowiada film Historia Roja (kliknij tutaj). W obrazie Jerzego Zalewskiego znajdziemy znacznie więcej nowych bohaterów. Produkcja ta powstała w hołdzie Żołnierzom Wyklętym i opowiada o losach wielu walczących w polskim podziemiu antykomunistycznym. Przedstawiamy członków drużyny "Roja", którzy wspólnie z Mieczysławem Dziemieszkiewiczem kontynuowali walkę z okupantem po 1945 roku. Oto nowi bohaterowie polskiego kina:

Marcin Kwaśny jako por. Adam Dziemieszkiewicz

"Adam", "Pogoda", czyli porucznik Adam Dziemieszkiewicz, brat Mieczysława (w tej roli Marcin Kwaśny) – oficer NSZ, Komendant Powiatu Ostrołęka, dowódca oddziału partyzanckiego NSZ. Stał na czele udanej akcji rozbicia siedziby PUBP w Krasnosielcu nocą z 30 kwietnia/1 maja 1945 r. Zamordowany przez żołnierzy sowieckich jesienią 1945 r.

Mariusz Bonaszewski jako kpt. Zbigniew Kulesza i Dorota Landowska jako jego żona

"Młot", czyli kapitan Zbigniew Kulesza (w tej roli Mariusz Bonaszewski). Oficer NSZ w Okręgu XIII (Białystok, m.in. Komendant Powiatu Ostrołęka, członek Komendy Okręgu XIII). Od jesieni 1945 dowódca Podokręgu NZW, przekształconego w 1946 r. w samodzielny Okręg XVI. W kwietniu 1947 r. ujawnił się, jesienią 1947 r. aresztowany (wraz z żoną Genowefą). Skazany na karę dożywotniego więzienia. Zwolniony w 1956 r. Autor fabularyzowanych wspomnień "Śledztwo wyklętych" (Warszawa 1995) oraz "Resocjalizacja wyklętych" (Warszawa 2004).

Wojciech Żołądkowicz jako kpr. Bronisław Gniazdowski

"Mazur", czyli kapral Bronisław Gniazdowski (w tej roli Wojciech Żołądkowicz) – żołnierz NZW, poległ w walce z 300-osobową grupą operacyjną UB-KBW (wraz ze swym dowódcą, st. sierż. Mieczysławem Dziemieszkiewiczem ps. "Rój") w miejscowości Szyszki, pow. Pułtusk, w dniu 14 kwietnia 1951 r.

Mateusz Łasowski jako sierż. Bolesław Szyszko

"Klon", czyli sierżant Bolesław Szyszko (w tej roli Mateusz Łasowski), szef sztabu XVI Okręgu NZW. 25 czerwca 1948 r. ujęty po walce z grupą operacyjną KBW-UB-MO (ok. 1500 ludzi). W 1949 r. został skazany na karę śmierci. Zamordowany w więzieniu na Mokotowie w Warszawie 12 sierpnia 1949 r.

"Las", czyli podporucznik Józef Kozłowski (w tej roli Jerzy Światłoń) – żołnierz AK na Wileńszczyźnie, od czerwca 1944 r. dowódca oddziału partyzanckiego AK w Obwodzie Ostrołęka. Od 1945 r. w NZW, szef Pogotowia Akcji Specjalnej (PAS) w Powiecie Ostrołęka, od połowy 1945 r. Podokręgu "Mazur", następnie od 1946 r. w Okręgu XVI. Od maja 1947 r. komendant Okręgu XVI NZW. W dniu 25 czerwca 1948 r. ujęty po walce z grupą operacyjną KBW-UB-MO (ok. 1500 ludzi). Komuniści do walk użyli również samolotów. Zginęło czterech jego podwładnych ze sztabu Okręgu XVI, dziewięciu dostało się do niewoli. W 1949 r. (wraz z kilkoma podwładnymi) został skazany na karę śmierci. Zamordowany w więzieniu na Mokotowie w Warszawie 12 sierpnia 1949 r.

"Tygrys", czyli sierżant Ildefons Żbikowski (w tej roli Piotr Domalewski) – dowódca oddziału NZW, zginął w walce z grupą operacyjną w dniu 25 lutego 1950 r. (wraz z trzema podwładnymi) w m. Osyski, gm. Bartołdy, pow. Ciechanów.

"Wilk", czyli kapral Kazimierz Chrzanowski (w tej roli Bartłomiej Magdziarz) – żołnierz oddziału NZW Władysława Gruzińskiego "Pilota". Zginął wraz ze swym dowódcą i innymi żołnierzami NZW w walce z grupą operacyjną w Popowie Borowym (pow. Pułtusk) 23 czerwca 1950 r.

"Pilot", czyli Władysław Gruziński (w tej roli Krzysztof Piątkowski) – dowódca oddziału NZW, w ostatnim okresie (1949-1950) był dowódcą patrolu w oddziale st. sierż. M. Dziemieszkiewicza "Roja", komendanta Okręgu XVI oraz jego zastępcą. Zginął wraz z podwładnymi w walce z grupą operacyjną KBW-UB (ok. 500-osobową, do walk użyto również samolotów) w Popowie Borowym (pow. Pułtusk) 23 czerwca 1950 r.

"Wara", czyli kapitan Stanisław Borodzicz (w tej roli Robert Moskwa). Za wojnę obronną 1939 odznaczony Virtuti Militari V kl. Oficer PONS, od 1942 r. w NSZ, m.in. szef sztabu Okręgu II (Mazowsze – Północ). Po scaleniu z AK szef Kierownictwa Dywersji (Kedywu) Podokręgu Północ AK. W NZW (do jesieni 1945) komendant Podokręgu "Mazur" NZW (pod ps. "Zarzyca"). Ujawnił się w 1947, następnie aresztowany i skazany na karę dożywotniego więzienia. Zwolniony w 1956 r. Ukończył architekturę. Po 1989 r. animator środowisk kombatanckich NSZ, NZXW i AK oraz b. więźniów okresu stalinowskiego.

"Orlik", czyli Bolesław Częścik (w tej roli Sebastian Ryś) – do 1945 r. żołnierz AK, następnie żołnierz NSZ i NZW, m.in. w oddziale por. Mariana Kraśniewskiego "Burzy". W kwietniu 1947 r. ujawnił się. W 1950 r. aresztowany, rok później skazany na karę śmierci i stracony 10 lipca 1951 r.

"Ryś", czyli porucznik Czesław Czaplicki (w tej roli Stanisław Cybulski). Żołnierz NSZ, m.in. szef wydziału organizacyjnego pow. Przasnysz oraz zastępca dowódcy oddziału Akcji Specjalnej. W 1945 r. dowódca oddziału partyzanckiego NSZ na terenie płn. Mazowsza. Ukrywał się przed aresztowaniem do 1963 r. Aresztowany we Wrocławiu (jako Zbigniew Rylski). Skazany na karę 15 lat więzienia. W 1968 r. (po odbyciu kary 5 lat więzienia) zwolniony. W latach 1980-1981 działacz NSZZ "Solidarność", 1981-1982 internowany. Autor wspomnień: "Poszukiwany listem gończym" (1995, II wyd. rozszerzone i uzupełnione 2004).

"Dąb", czyli chorąży Witold Borucki (w tej roli Rafał Marszałek). Żołnierz NZW w okręgu XVI, m.in. dowódca oddziału PAS, od sierpnia 1948 r. komendant Okręgu XVI NZW. Zamordowany 19 sierpnia 1949 r. przez agentów UB. Mord został upozorowany na walkę z grupą operacyjną UB.

Mieczysław "Rój" Dziemieszkiewicz w 2007 roku został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski przez Prezydenta Lecha Kaczyńskiego. Patronem Honorowym filmu jest Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda. Historia Roja w kinach od 4 marca 2016 roku. Poniżej prezentujemy oficjalny plakat tej produkcji.

Źrodło: informacja prasowa


Arkadiusz Turek
Jako redaktor zajmuję się głównie kinem polskim i europejskim. Rodzime produkcje coraz częściej zasługują na promocję, choć nie mają takich "łokci" jak hollywoodzka maszyna. Rzucam więc do walki wszystkie swoje klawiatury i spróbuję to zmienić ;) Prywatnie jestem filmożercą, ale umiarkowanym kinomaniakiem (nie znoszę zapachu popcornu, gdyby nie on, zdecydowanie częściej chodziłbym do kina). W zamian buduję własne kino, gdzie zgromadziłem już ok. 5 tys. pozycji, w tym tysiąc polskich. Na fdb.pl od wiosny 2007 r.