Sam Jaffe urodził się 10 marca 1891 roku w Nowym Jorku w stanie Nowy Jork w Stanach Zjednoczonych jako syn Barnetta Jaffe’a oraz Anny Rabinowitz, aktorki teatralnej wywodzącej się z rodziny żydowskich imigrantów. Dorastał w środowisku związanym ze sceną, jednak początkowo wybrał drogę naukową – ukończył studia i pracował jako nauczyciel matematyki, zanim zdecydował się całkowicie poświęcić aktorstwu. Karierę sceniczną rozpoczął na początku XX wieku, zdobywając uznanie jako aktor o dużej inteligencji i wyczuciu psychologicznym. Na Broadwayu wypracował sobie pozycję artysty zdolnego do tworzenia złożonych, niejednoznacznych postaci, co otworzyło mu drogę do kariery filmowej. Na ekranie pojawił się w latach 30., szybko wyróżniając się charakterystyczną prezencją – szczupłą sylwetką, przenikliwym spojrzeniem i intelektualną aurą. Przełomem okazała się rola Wielkiego Lamy w filmie „Zaginiony horyzont” (1937) w reżyserii Franka Capry, która przyniosła mu międzynarodowe uznanie. W kolejnych latach występował w różnorodnych produkcjach, m.in. w „Gunga Din” (1939), gdzie zagrał tytułową postać. Jednym z najważniejszych osiągnięć jego kariery była rola doktora Riedenscheidera w „Asfaltowej dżungli” (1950) Johna Hustona. Kreacja ta przyniosła mu nominację do Oscara oraz prestiżowy Puchar Volpiego dla najlepszego aktora na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Wenecji, potwierdzając jego pozycję jako artysty o światowej renomie. W tym okresie Jaffe z niezwykłą precyzją budował postacie mentorów i intelektualistów, stając się jednym z najbardziej wiarygodnych ekranowych autorytetów swojej epoki. Na początku lat 50. jego kariera została gwałtownie przerwana, gdy znalazł się na tzw. czarnej liście Hollywood. Odmówił współpracy z komisją HUAC i obrony własnej kosztem innych artystów, co na kilka lat ograniczyło jego możliwości pracy w przemyśle filmowym. Mimo tego powrócił do kina w późniejszym okresie, odnosząc sukces m.in. rolą Simonidesa w monumentalnym „Ben-Hurze” (1959) w reżyserii Williama Wylera. W kolejnych latach zdobył także dużą popularność w telewizji dzięki roli dr. Davida Zorby w serialu „Ben Casey”, za którą otrzymał nominację do nagrody Emmy. Wystąpił również w filmie „Dzień, w którym zatrzymała się Ziemia” (1951), gdzie jako profesor Barnhardt stworzył jedną z najbardziej zapadających w pamięć postaci naukowców w historii kina – rolę tę wzmacniał fakt, że prywatnie utrzymywał kontakt z Albertem Einsteinem. W życiu prywatnym był związany z aktorką Bettye Ackerman, młodszą od niego o ponad trzy dekady, z którą stworzył trwały i zgodny związek; oboje występowali razem także na ekranie. Sam Jaffe zmarł 24 marca 1984 roku w Beverly Hills w Los Angeles w stanie Kalifornia na skutek choroby nowotworowej. Pozostaje jednym z najwybitniejszych aktorów charakterystycznych XX wieku, którego inteligencja, wszechstronność i moralna niezależność uczyniły go postacią wyjątkową zarówno w historii kina, jak i teatru.