Druga połowa XIX wieku. Antek mieszka z owdowiałą matką i rodzeństwem we wsi nad Wisłą. Kilkuletni chłopak często zaniedbuje swoje obowiązki w doglądaniu krów, które wchodzą w szkodę. Jest ciekawy świata, lubi przyglądać się wiatrakowi po drugiej stronie rzeki… Ponieważ w domu niewiele z niego pożytku, matka wysyła go do szkoły, aby nauczył się czytać i pisać… Biedną wdowę nie stać na opłacanie nauki, więc chłopak wraca do domu. Matka i kum Andrzej po namyśle postanawiają wysłać Antka do miasta…