• 1914-11-09
  • Wiedeń, Austro-Węgry
Hedy Lamarr przyszła na świat 9 listopada 1914 roku w Wiedniu jako Hedwig Eva Maria Kiesler. Była jedynym dzieckiem zamożnego bankiera Emila Kieslera oraz pianistki Gertrud Lichtwitz. Od dzieciństwa wykazywała nieprzeciętną inteligencję oraz pasję do techniki, często rozbierając i składając zabawki, by zrozumieć ich mechanizm. Jej uderzająca uroda sprawiła, że jako nastolatka podjęła studia aktorskie u Maxa Reinhardta w Berlinie. Karierę rozpoczęła w kinie europejskim, jednak to rola w filmie „Extase” (1933) przyniosła jej międzynarodowy rozgłos i wywołała skandal obyczajowy. W tym samym roku poślubiła austriackiego magnata zbrojeniowego, którym był Friedrich Mandl. Małżeństwo okazało się złotą klatką; mąż, chorobliwie zazdrosny, zabraniał jej występów i zmuszał do uczestnictwa w spotkaniach z nazistowskimi dygnitarzami. Legenda głosi, że Hedy uciekła od niego w 1937 roku, dosypując środki nasenne pokojówce i przebierając się w jej strój, by ostatecznie dotrzeć do Londynu. Tam poznała producenta, którym był Louis B. Mayer. To on wymyślił jej pseudonim artystyczny, będący hołdem dla gwiazdy, którą była Barbara La Marr, i podpisał z nią kontrakt w Hollywood, promując ją jako „najpiękniejszą kobietę świata”. Hedy Lamarr szybko stała się ikoną stylu, a jej wizerunek z przedziałkiem pośrodku głowy kopiowały miliony kobiet. Wystąpiła w szeregu hitów, takich jak „Algiers” (1938), „Boom Town” (1940) czy „Samson and Delilah” (1949). Mimo statusu gwiazdy, aktorka czuła się niespełniona, twierdząc, że jej uroda przesłania jej intelekt. Prawdziwe oblicze Hedy ujawniło się podczas II wojny światowej. Pragnąc pomóc w walce z nazizmem, wraz z kompozytorem, którym był George Antheil, opracowała innowacyjny system sterowania torpedami. Wynaleźli metodę znaną jako przeskakiwanie częstotliwości (frequency hopping). W 1942 roku otrzymali patent na tę technologię, jednak Marynarka Wojenna USA zignorowała wynalazek, sugerując aktorce, by zajęła się sprzedażą obligacji wojennych. Hedy nieustannie tworzyła; romansując z miliarderem, którym był Howard Hughes, zasugerowała mu zmianę kształtu skrzydeł samolotów na bardziej aerodynamiczny, inspirując się anatomią najszybszych ptaków. Próbowała również stworzyć tabletkę zamieniającą wodę w napój gazowany dla żołnierzy, choć wynalazek ten okazał się smakową porażką. W życiu prywatnym Hedy Lamarr była sześciokrotnie zamężna. Miała troje dzieci: Jamesa Lodera, którego przez lata przedstawiała jako adoptowanego, by uniknąć skandalu (biografowie uznają go za jej biologicznego syna z Johnem Loderem), oraz dwoje dzieci z małżeństwa z Loderem, którymi byli Denise i Anthony. James został później odseparowany od matki, co stało się rodzinną tragedią. W późniejszych latach życia aktorka wycofała się z życia publicznego, zmagając się z izolacją i skutkami nieudanych operacji plastycznych. Przez dekady jej wkład w naukę pozostawał nieznany; dopiero w 1997 roku została uhonorowana nagrodą Electronic Frontier Foundation. Ze względu na swój stan nie odebrała jej osobiście; nagrodę przejął syn Anthony, a Hedy podczas rozmowy telefonicznej skwitowała wyróżnienie krótkim: „Już czas”. Jej technologia stała się fundamentem systemów Wi-Fi oraz Bluetooth. Hedy Lamarr zmarła 19 stycznia 2000 roku w Orlando na Florydzie w wieku 85 lat z przyczyn naturalnych. Zgodnie z jej wolą, syn Anthony rozsypał jej prochy w Lesie Wiedeńskim. Pozostawiła po sobie dorobek filmowy, ale jej najważniejszym dziedzictwem okazał się wynalazek, który zrewolucjonizował nowoczesny świat. W 2014 roku została pośmiertnie wprowadzona do National Inventors Hall of Fame wspólnie z człowiekiem, którym był George Antheil. Dowodem jej niezwykłego wpływu na naukę jest fakt, że w Niemczech, Austrii i Szwajcarii Dzień Wynalazcy obchodzony jest 9 listopada, w rocznicę jej urodzin. Dziś Hedy Lamarr jest uznawana za symbol wszechstronności, udowadniając, że wybitny umysł może iść w parze z wielką karierą artystyczną.

Listy

Więcej informacji

Proszę czekać…