John Cazale

John Holland Cazale urodził się 12 sierpnia 1935 roku w Revere (Massachusetts, USA). Jego rodzice to amerykanka, o irlandzkich korzeniach - Cecilia Holland oraz mający włosko-amerykańskie pochodzenie, John Cazale. Przyszły odtwórca roli Freda Corleone miał starszą o cztery lata siostrę, Catherine i młodszego brata, Stephena. John Cazale uczył się w szkole średniej Buxton w Williamson (Massachusetts, USA), gdzie wstąpił do kółka dramatycznego. Później studiował aktorstwo w Oberlin College w Oberlin (Ohio, USA), a następnie na Uniwersytecie w Bostonie (Massachusetts, USA), pod kierunkiem Petera Kassa. Po ukończeniu studiów, w 1959 roku rozpoczął karierę teatralną w Charles Playhouse, grając w sztukach "Hotel Paradiso" oraz "Our Town". Jego role zebrały entuzjastyczne recenzje. Aby zarobić na utrzymanie, kiedy szukał pracy jako aktor, Cazale był zatrudniony m.in. jako taksówkarz, fotograf czy posłaniec w firmie Stanford Oil, gdzie poznał Ala Pacino, który wówczas także był na początku swojej aktorskiej drogi. W 1966 roku obaj otrzymali role w sztuce Israela Horovitza, "The Indian wants the Bronx". Pacino zagrał młodego punka, który atakuje Indianina, granego przez Cazale'a. W 1968 roku zostali za swe role nagrodzeni statuetkami Obie, przyznawanymi aktorom teatralnym. W 1971 roku Cazale ponownie zagrał u Horovitza, tym razem w sztuce "Line", u boku Richarda Dreyfussa, Barnarda Hughesa, Johna Randolpha i Ann Wedgeworth, która przyniosła mu drugą statuetkę Obie. Został także dostrzeżony przez producenta oraz speca od castingów, Freda Rossa, który zasugerował Francisowi Fordowi Coppoli, aby obsadził Cazale'a w "Ojcu chrzestnym", który miał swoją premierę w 1972 roku. Rola Freda Corleone, syna Vita, granego przez Marlona Brando, była debiutem fabularnym aktora. Coppola będąc pod wrażeniem gry Cazale'a specjalnie dla niego napisał małą rolę Stana w filmie "Rozmowa" z 1974, z Genem Hackmanem w roli głównej. W tym samym roku zagrał w drugiej części "Ojca chrzestnego". W 1975 aktor po raz kolejny wystąpił u boku Ala Pacino, tym razem w "Pieskim popołudniu". To właśnie Pacino uparł się, aby rolę Sala powierzyć Cazale'owi. Za swą kreację otrzymał jedyną w karierze filmowej nominację do Złotego Globu dla najlepszego aktora drugoplanowego. Rok później wcielił się w postać Angelo, w sztuce wystawianej przez teatr Delacorte w Central Parku w Nowym Jorku (Nowy Jork, USA) - "Miarka za miarkę" Williama Szekspira. Na planie poznał Meryl Streep, w której zakochał się z wzajemnością. W 1977 u Cazale'a zdiagnozowano raka płuc. Mimo leczenia nastąpiły przerzuty na kości. W tym samym roku, 29 kwietnia, po raz ostatni pojawił się na scenie teatralnej, w tytułowej roli Agamemnona, w teatrze Vivian Beaumont w Nowym Jorku (Nowy Jork, USA). Ostatnią rolą Cazale'a w filmie pełnometrażowym była postać Stana w "Łowcy jeleni" Michaela Cimino. Początkowo studio odpowiadające za produkcję obrazu nie chciało się zgodzić, aby wystąpił w nim śmiertelnie chory aktor, tłumacząc się problemami z ubezpieczeniem Cazale'a. Po wielogodzinnych, telefonicznych kłótniach, ostatecznie Michaelowi Cimino udało się przekonać producentów do zaangażowania artysty. Koszty jego ubezpieczenia opłacił Robert De Niro. John Cazale zmarł 13 marca 1978 roku w Nowym Jorku (Nowy Jork, USA) na raka płuc, krótko przed zakończeniem zdjęć do "Łowcy jeleni". W czasie śmierci była przy nim jego narzeczona, Meryl Streep. Obraz Cimino, który został nagrodzony pięcioma Oscarami, w tym dla najlepszego filmu oraz reżysera, miał swoją uroczystą premierę 8 grudnia 1978 roku, dziewięć miesięcy po śmierci Cazale'a. Co ciekawe aktor, który zagrał w pięciu pełnometrażowych filmach, z których każdy był nominowany lub otrzymał Nagrodę Akademii, nigdy sam nie otrzymał nominacji do Oscara. W 2009 roku Richard Shephard nakręcił dokument poświęcony Cazale'owi - "I Knew It Was You: Rediscovering John Cazale", w którym na temat aktora wypowiadali się m.in. Meryl Streep, Al Pacino czy Steve Buscemi. Tytuł dokumentu nawiązuje do słów wypowiedzianych przez Michaela Corleone, granego przez Ala Pacino, w słynnej scenie z "Ojca chrzestnego II", w której Mike mówi bratu, granemu przez Cazale'a, że wie o jego zdradzie i wystawieniu go braciom Rosato (Carmine Caridi i Danny Aiello) i Hymanowi Rothowi (Lee Strasberg): "I know it was you, Fredo". Dzisiaj tacy aktorzy jak Al Pacino czy John Savage wspominają Cazale'a z ogromnym szacunkiem i wskazują go jako osobę, od której nauczyli się więcej o aktorstwie niż od jakiegokolwiek innego człowieka.