Pierwowzorem jest wydany w 1925 roku utwór Aleksandra Błażejowskiego. Jest to pierwsza polska powieść kryminalna w ścisłym tego słowa znaczeniu. Autor wzorował się na literaturze francuskiej. W czasach PRL-u „Czerwony błazen” znajdował się na liście książek zakazanych.
Jest to pierwsza filmowa adaptacja powieści „Trędowata”, a zarazem pierwsza ekranizacja utworu Heleny Mniszkówny. „Trędowata” to jeden z najbardziej znanych utworów tej pisarki, melodramat z roku 1909. Powieść bardzo spodobała się rzeszom czytelniczek, jednak krytycy i literaci ocenili ją bardzo negatywnie. Została nawet sparodiowana w utworze „Na ustach grzechu” Magdaleny Samozwaniec. Kontynuacją „Trędowatej” jest „Ordynat Michorowski”, który również doczekał się ekranizacji.
Jest to pierwsza polska ekranizacja dzieła wybitnego rosyjskiego pisarza – Fiodora Dostojewskiego. Powstała na podstawie powieści „Skrzywdzeni i poniżeni”, wydanej po raz pierwszy w roku 1861. Przekładu na język polski dokonał Władysław Broniewski.
Jest to pierwsza ekranizacja utworu Józefa Ignacego Kraszewskiego, rekordzisty pod względem opublikowanych dzieł. „Chata za wsią” – pierwowzór Cyganki Azy – powstała w roku 1842. Jest to powieść obyczajowa, poruszająca tematykę dyskryminacji ludności romskiej. Po raz pierwszy wydano ją w latach 1853–1854 w odcinkach w „Bibliotece Warszawskiej”, a w latach 1854–1855 nakładem B.M. Wolffa ukazała się jako książka. Badacze uważają, że dzieło Kraszewskiego odznacza się wielką dbałością o realizm i trafnymi spostrzeżeniami natury społecznej.
Jest to ekranizacja powieści rosyjskiego pisarza polskiego pochodzenia – Michaiła Arcybaszewa – wydanej po raz pierwszy w 1907 roku (w Polsce ukazała się w 1920). Utwór ten wzbudził wiele kontrowersji, autorowi zarzucano m.in. pornografię. W Imperium Rosyjskim było to dzieło zakazane. Na język polski przełożył je Stanisław Lack.
Film ten jest ekranizacją powieści „Małżonka”. Jej autor, Béla Balázs (1884–1049), był węgierskim teoretykiem kina, ale także pisarzem – scenarzystą, dramaturgiem, prozaikiem, librecistą i poetą.
Jest to ekranizacja powieści obyczajowej Gabrieli Zapolskiej pod tym samym tytułem. Wydana została po raz pierwszy w roku 1909. Autorka podjęła w niej tematykę społeczną.
Jest to pierwsza ekranizacja powieści historycznej Stefana Żeromskiego pt. „Wierna rzeka”. Utwór ten został po razy pierwszy wydany w roku 1912. Autor porusza w nim temat powstania styczniowego.